Xem Liền
Đã lưu
📺 Series · 47 tập

Chuyện nhạc cụ

Mỗi tập một chuyện nhỏ quanh nhạc cụ và âm nhạc: vì sao nó kêu như thế, ai làm ra nó, và nghe sao cho thú vị hơn.

▶ Xem từ tập 1Lướt cả series
  1. Tập 1Kèn saxophone: làm bằng đồng mà lại thuộc bộ kèn gỗ, vì sao vậy?1:45 · Chuyện cây kèn saxophone: người Bỉ nào làm ra nó, vì sao thân bằng đồng mà xếp vào bộ kèn gỗ, chiếc dăm sậy nhỏ quyết đị
  2. Tập 2Cello: vì sao được gọi là nhạc cụ gần giọng người nhất1:43 · Chuyện cây đàn cello: tầm âm trùm từ giọng nam trầm tới nữ cao, cây vĩ làm từ lông đuôi ngựa xoa nhựa thông, chiếc chân
  3. Tập 3Một ngày trong phòng thu: bài hát ba phút cần bao nhiêu giờ làm việc?1:58 · Theo chân một bài hát qua phòng thu: thu từng lớp nhạc cụ, thu giọng hàng chục lượt rồi ghép câu hay nhất, phối và cân â
  4. Tập 4Đàn piano: tám mươi tám phím, hai mươi tấn lực căng, ra đời vì muốn đàn được cả nhỏ lẫn to1:36 · Chuyện cây đàn piano: ông thợ Cristofori ở Florence làm ra nó quanh năm 1700, vì sao tên đàn nghĩa là nhỏ và to, bên tro
  5. Tập 5Vĩ cầm: bốn sợi dây, một cây vĩ lông đuôi ngựa, và cây đàn gần ba trăm năm tuổi giá gần mười sáu triệu đô1:35 · Chuyện cây vĩ cầm (violin): ra đời ở Cremona nước Ý, ông thợ Antonio Stradivari và những cây đàn còn sót lại, vì sao vĩ
  6. Tập 6Danh cầm Joshua Bell đứng chơi trong ga tàu điện ngầm 43 phút: 1.097 người đi qua, được 32 đô1:34 · Chuyện có thật năm 2007: nghệ sĩ vĩ cầm Joshua Bell đội mũ lưỡi trai, đứng chơi Bach bằng cây Stradivari trong ga L'Enfa
  7. Tập 7Cây ghi ta làm lưng bằng giấy bồi mà vẫn kêu hay: chuyện ông thợ Torres và hai dòng ghi ta mộc1:40 · Chuyện cây ghi ta: ông thợ Antonio de Torres ở Tây Ban Nha và cây đàn giấy bồi năm 1862, ghi ta dây nylon khác ghi ta dâ
  8. Tập 8Ghi ta điện: từ cây đàn có biệt danh cái chảo rán tới Telecaster, Les Paul, và vì sao dây phải bằng thép1:33 · Chuyện cây ghi ta điện: vì sao ghi ta mộc bị kèn đồng lấn át, cây Frying Pan đầu thập niên 1930, bộ thu âm nam châm hoạt
  9. Tập 9Bộ trống: ba người gom lại thành một, nhờ chiếc bàn đạp năm 1909 và đôi chũm chọe biết khép mở1:38 · Chuyện bộ trống jazz (drum kit): vì sao một người chơi được cả trống cái, trống con và chũm chọe, chiếc bàn đạp của Will
  10. Tập 10Nghề DJ: bữa tiệc gây quỹ mua đồ đi học năm 1973 và mẹo hai chiếc đĩa giống hệt nhau1:38 · Chuyện nghề DJ: bữa tiệc ngày 11 tháng 8 năm 1973 ở khu Bronx, New York, nơi DJ Kool Herc dùng hai đĩa giống nhau để kéo
  11. Tập 11Từ ống thiếc của Edison tới đĩa than: tám mươi năm để một mặt đĩa chứa được hai mươi phút nhạc1:37 · Lịch sử chiếc đĩa hát: máy hát ống trụ bọc giấy thiếc của Edison năm 1877, đĩa phẳng của Emile Berliner, đĩa 78 vòng, đĩ
  12. Tập 12Vì sao cả dàn nhạc lên dây theo một nốt La, và có nên vỗ tay giữa các chương?1:39 · Chuyện trong phòng hoà nhạc: khoảnh khắc cả dàn nhạc cùng kéo nốt La trước giờ diễn, vì sao nốt ấy thường do kèn ô boa t
  13. Tập 13Giọng hát: nhạc cụ ai cũng có, dây đàn chưa dài tới hai phân rưỡi mà rung cả trăm lần mỗi giây1:32 · Giọng hát nhìn như một nhạc cụ: hai dây thanh nhỏ trong cổ họng rung lên nhờ luồng hơi, khoang miệng và mũi làm thùng đà
  14. Tập 14Kèn harmonica: món nhạc cụ đầu tiên được chơi ngoài vũ trụ, trong một chuyến bay năm 19651:43 · Chuyện cây kèn harmonica (kèn môi): thổi ra một nốt, hít vào một nốt khác, ông thợ đồng hồ Matthias Hohner sản xuất hàng
  15. Tập 15Đàn bass: ít ai để ý, nhưng tai người lại bắt nhịp theo nốt trầm tốt hơn nốt cao1:44 · Chuyện cây đàn bass: từ cây đàn công bát cao hơn người tới cây Precision Bass của Leo Fender năm 1951, vì sao gọi là Pre
  16. Tập 16Đi nghe nhạc sống về bị ù tai: mười lăm phút ở mức một trăm đề xi ben đã bằng cả ngày làm việc1:40 · Vì sao đi concert, lễ hội âm nhạc về hay bị ù tai, tai chịu được bao lâu ở từng mức âm lượng, tế bào lông trong ốc tai k
  17. Tập 17Máy đếm nhịp: ai làm ra cái máy tích tắc người học đàn nào cũng từng ghét, và dùng sao cho đúng1:39 · Chuyện chiếc máy đếm nhịp (metronome): ông Winkel ở Amsterdam làm ra năm 1814, ông Maelzel đăng ký bằng sáng chế năm 181
  18. Tập 18Ba nhạc cụ của người chơi rong: cây đàn gáo dừa ở Rajasthan, kèn trumpet và đàn mandolin1:41 · Chuyện ba nhạc cụ hay gặp ngoài phố: cây đàn kéo ravanahatha làm từ gáo dừa và tre của các nhạc công Rajasthan, cây kèn
  19. Tập 19Cây sáo: nhạc cụ không dây, không lưỡi gà, và đã có mặt từ thời người ta còn sống trong hang1:52 · Chuyện cây sáo: những cây sáo xương chim chừng bốn vạn năm tuổi, vì sao chỉ một luồng hơi lướt qua mép lỗ đã thành tiếng
  20. Tập 20Kèn trumpet: hai chiếc kèn trong lăng mộ Tutankhamun, một mét rưỡi ống đồng và tiếng kêu sinh ra từ đôi môi1:57 · Chuyện cây kèn trumpet: hai chiếc kèn hơn ba nghìn năm tuổi trong lăng mộ vua Tutankhamun được thổi trên sóng BBC năm 19
  21. Tập 21Ukulele: cây đàn bốn dây theo tàu từ đảo Madeira tới Hawaii năm 1879, và ba hợp âm đầu tiên chỉ cần một ngón2:02 · Chuyện cây đàn ukulele: những người thợ mộc Bồ Đào Nha cập cảng Honolulu năm 1879, vua Kalākaua mê tiếng đàn, hai cách h
  22. Tập 22Synthesizer: cây đàn không dây, không ống, tự đẻ ra âm thanh bằng điện, và đĩa nhạc Bach năm 1968 làm cả thế giới ngoái lại1:46 · Chuyện đàn synthesizer: Robert Moog và những cỗ máy cắm dây năm 1964, đĩa Switched-On Bach của Wendy Carlos, ba bộ phận
  23. Tập 23Máy trống 808: ra đời năm 1980, bán ế, ngừng sản xuất sau ba năm, rồi thành tiếng trống của cả dòng nhạc hip hop2:07 · Chuyện máy trống: từ hộp đệm nhịp cho đàn organ năm 1959 tới chiếc Roland TR-808 bị chê không giống trống thật, vì sao d
  24. Tập 24Tai nghe: chiếc đầu tiên làm trên bàn bếp năm 1910, đôi tai nghe stereo năm 1958, và mức âm lượng nghe bao lâu thì vừa1:55 · Chuyện chiếc tai nghe: Nathaniel Baldwin tự làm tai nghe trong bếp rồi gửi cho hải quân Mỹ, John Koss và đôi tai nghe st
  25. Tập 25Người chỉ huy dàn nhạc: không phát ra một nốt nào, và vì sao nhạc sĩ Lully năm 1687 mất mạng vì cây gậy đánh nhịp2:00 · Chuyện người chỉ huy dàn nhạc: cây gậy nặng của Lully, chiếc đũa nhỏ đầu thế kỷ mười chín, tay phải giữ nhịp tay trái nó
  26. Tập 26Thu âm ở nhà bằng điện thoại: vì sao tủ quần áo lại là góc hát hay nhất nhà, và những mẹo nhỏ để bản thu bớt tiếng vang1:44 · Mẹo thu âm tại nhà chỉ với chiếc điện thoại: chọn phòng ít vang, đặt máy cách miệng bao xa, tắt những thứ kêu ù ù, giữ â
  27. Tập 27Người ngồi giữa khán phòng trước bàn đầy nút: kỹ sư âm thanh làm gì, vì sao loa hay hú, và chỗ đứng nghe hay nhất trong buổi diễn1:46 · Chuyện kỹ sư âm thanh sân khấu: vì sao bàn trộn âm đặt giữa đám đông, một kênh trên bàn gồm những nút gì, buổi chỉnh âm
  28. Tập 28Cho con học nhạc cụ nào trước, mấy tuổi thì bắt đầu: đàn đúng cỡ, buổi tập mười lăm phút, và để con được chọn1:41 · Gợi ý cho cha mẹ muốn cho con học nhạc: vì sao vĩ cầm có cỡ nhỏ tới một phần mười sáu, ghi ta thì nên đợi tay đủ dài, kè
  29. Tập 29Giữ đàn qua mùa nồm: gỗ đàn thở theo trời, độ ẩm bao nhiêu là vừa, và vì sao bật máy hút ẩm quá tay cũng làm nứt đàn1:47 · Cách giữ đàn ghi ta, đàn gỗ và piano ở xứ nóng ẩm: vì sao mùa nồm dây đàn cao lên, keo bung, dây gỉ; độ ẩm bốn mươi lăm
  30. Tập 30Vì sao có đoạn nhạc làm ta nổi da gà: não đã tiết chất dopamine từ mấy giây trước khi đoạn cao trào tới1:49 · Chuyện cảm giác rùng mình, nổi da gà khi nghe nhạc: nghiên cứu năm 2011 ở Montreal cho thấy não tiết dopamine cả lúc chờ
  31. Tập 31Đàn accordion: họ hàng xa của cây khèn, được cấp bằng sáng chế ở Vienna năm 1829, và một trăm hai mươi nút bấm bên tay trái2:01 · Chuyện cây đàn accordion và họ nhạc cụ lưỡi gà tự do: từ cây khèn sheng mấy nghìn năm tuổi ở Trung Hoa tới bằng sáng chế
  32. Tập 32Đội quân nhạc Mehter của Ottoman: tiếng trống ngoài thành Vienna, hãng chũm chọe từ năm 1623, và vì sao Mozart viết bản Hành khúc Thổ Nhĩ Kỳ1:47 · Chuyện những đội kèn trống diễu hành: đội quân nhạc Mehter của đế chế Ottoman, chũm chọe Zildjian có từ năm 1623 ở Const
  33. Tập 33Piano điện hay piano cơ: cây đàn làm từ ống nhôm máy bay ném bom, và những điều nên xem trước khi mua đàn tập1:54 · Chuyện đàn piano điện: Harold Rhodes làm đàn cho thương binh từ phụ tùng máy bay trong thế chiến thứ hai, đàn Rhodes kêu
  34. Tập 34Nhạc jazz: sinh ra ở thành phố cảng New Orleans, đĩa đầu tiên năm 1917, và vì sao không ai chơi một bài jazz hai lần giống nhau2:06 · Nhạc jazz từ đâu ra: ban kèn đồng New Orleans, đĩa jazz đầu tiên năm 1917, Louis Armstrong, khuôn một bài jazz với giai
  35. Tập 35Nhạc blues: người đàn ông gảy ghi ta bằng lưỡi dao ở sân ga năm 1903, mười hai ô nhịp ba hợp âm, và cây đàn tên Lucille2:08 · Nhạc blues từ vùng châu thổ Mississippi: W. C. Handy và người gảy ghi ta bằng lưỡi dao ở sân ga Tutwiler, khuôn mười hai
  36. Tập 36Nhạc cổ điển không phải một thời: từ ngày Bach ra đời tới vở Kẹp hạt dẻ là hơn hai trăm năm, chia làm ba thời kỳ, và nghe từ đâu cho đỡ ngợp2:01 · Nhạc cổ điển gồm những thời kỳ nào: Baroque với Bach và Bốn mùa của Vivaldi, thời Cổ điển với Haydn, Mozart, Beethoven,
  37. Tập 37Nhạc lofi: cố ý làm cho rè, nhịp trống cố ý hơi lệch, và cô gái hoạt hình ngồi học suốt nhiều năm trên YouTube2:09 · Nhạc lofi là gì: low fidelity, tiếng rè đĩa than và tiếng mưa, nhịp chậm bảy mươi tới chín mươi, hai người thầy J Dilla
  38. Tập 38Nghe Mozart có làm thông minh hơn? Mười phút nhạc trong thí nghiệm năm 1993, đĩa nhạc tặng trẻ sơ sinh, và nhạc nào nên mở khi học2:05 · Chuyện hiệu ứng Mozart: thí nghiệm năm 1993 trên tạp chí Nature, hiệu quả chỉ kéo dài mười lăm phút, lời đồn nghe Mozart
  39. Tập 39Luyện tai nghe nhạc: cảm âm tuyệt đối hiếm cỡ một người trong mười nghìn, còn cảm âm tương đối thì ai cũng tập được bằng những câu hát quen1:56 · Cách luyện tai nghe nhạc: cảm âm tuyệt đối và cảm âm tương đối khác nhau thế nào, nhớ các quãng bằng câu hát quen như Ch
  40. Tập 40Hát karaoke đúng tông: chiếc máy năm 1971 không đăng ký bằng sáng chế, dàn nhạc trống, và nút chỉnh tông ít ai dám bấm2:02 · Chuyện karaoke: Daisuke Inoue và chiếc máy 8 Juke ở Kobe năm 1971, nghĩa chữ karaoke, giải Ig Nobel năm 2004, tông là gì
  41. Tập 41Băng cassette: Philips cho cả thế giới dùng thiết kế miễn phí năm 1963, hai mặt A và B, và cây bút chì để cuộn băng2:05 · Lịch sử băng cassette: kỹ sư Lou Ottens của Philips và hội chợ radio Berlin năm 1963, quyết định cho dùng thiết kế miễn
  42. Tập 42Vì sao bài hát cứ dài quanh ba phút: cỡ của mặt đĩa ngày xưa, đài phát thanh, và ba mươi giây của thời nghe nhạc trực tuyến2:03 · Vì sao bài hát thường dài ba tới bốn phút: giới hạn của đĩa bảy mươi tám vòng và đĩa đơn bốn mươi lăm vòng, đài phát tha
  43. Tập 43Giai điệu cứ lặp mãi trong đầu: chín trên mười người bị ít nhất mỗi tuần, bài nào dễ dính nhất, và vì sao nhai kẹo cao su lại giúp1:54 · Hiện tượng giai điệu dính trong đầu, tiếng Anh gọi là earworm: bao nhiêu người bị, bài hát kiểu nào dễ dính, vì sao não
  44. Tập 44Boléro của Ravel: một nhịp trống lặp lại một trăm sáu mươi chín lần, hai giai điệu, và mười lăm phút chỉ để to dần lên2:10 · Chuyện bản Boléro của Maurice Ravel năm 1928: đơn đặt hàng của vũ công Ida Rubinstein, khác gì với dòng nhạc bolero ở Vi
  45. Tập 45Nhạc phim Hàm cá mập: hai nốt Mi và Fa của đàn cello và contrabass, con cá mập máy hỏng liên tục, và âm nhạc đóng thay vai con cá2:06 · Chuyện nhạc phim Hàm cá mập năm 1975 của John Williams: hai nốt cách nhau nửa cung giao cho bè dây trầm, Spielberg tưởng
  46. Tập 47Hoà nhạc ngoài trời: Woodstock năm 1969 đón gần nửa triệu người trên một trang trại bò sữa, tháp loa giữa bãi phát trễ, và những thứ nên mang theo2:02 · Chuyện hoà nhạc ngoài trời: lễ hội Woodstock tháng tám năm 1969, Jimi Hendrix diễn cuối cùng, vì sao âm thanh ngoài trời
  47. Tập 48Hát ru: em bé ngồi yên lâu gần gấp đôi khi được nghe hát thay vì nghe nói, và vì sao lời ru ở đâu trên thế giới cũng giống nhau2:01 · Chuyện hát ru cho em bé: người ở sáu mươi nước nhận ra bài ru của nước khác, thai nhi nghe từ trong bụng mẹ, thí nghiệm