Vì sao cả dàn nhạc lên dây theo một nốt La, và có nên vỗ tay giữa các chương?

Trước giờ diễn, đèn khán phòng vừa dịu xuống, cả dàn nhạc cùng ngân lên một nốt. Nhiều người tưởng đó là đoạn dạo đầu. Thật ra họ đang lên dây, theo nốt La. Đàn dây chùng dần theo nhiệt độ và độ ẩm, chỉ cần từ hậu trường bước ra sân khấu dưới đèn nóng là đã lệch. Vì vậy dàn nhạc luôn chỉnh lại ngay trước khi chơi. Trong dàn nhạc giao hưởng, nốt La thường do kèn ô boa thổi. Tiếng ô boa sắc, xuyên qua cả dàn, và cao độ của nó rất khó xê dịch, nên ai cũng chỉnh theo nó được. Năm một nghìn chín trăm ba mươi chín, một hội nghị ở London thống nhất nốt La chuẩn là bốn trăm bốn mươi héc. Nhiều dàn nhạc ngày nay vẫn chỉnh nhích lên một chút, bốn trăm bốn mươi hai. Người dẫn việc lên dây là nhạc công trưởng, ngồi ghế đầu tiên của bè vĩ cầm một, ngay bên trái nhạc trưởng. Người này bước ra sau cùng các nhạc công, và bắt tay nhạc trưởng trước khi bắt đầu. Dàn nhạc thường xếp hình rẻ quạt: vĩ cầm phía trái, xen lô phía phải, đàn trầm ở sau. Bộ dây đông nhất, chiếm hơn nửa số người trên sân khấu. Dàn nhạc nhỏ thì có khi không cần nhạc trưởng. Họ nhìn nhau, nghe hơi thở của nhau, và nhạc công trưởng ra hiệu bằng một cái hất nhẹ đầu vĩ. Một bản giao hưởng thường có ba bốn chương, nghỉ ngắn giữa mỗi chương. Thói quen ngày nay là chờ hết cả bản mới vỗ tay. Nhưng thời Mozart thì khác. Năm một nghìn bảy trăm bảy mươi tám, ông viết thư kể khán giả Paris vỗ tay ngay giữa bản giao hưởng của ông, và ông vui ra mặt. Mẹo khi đi nghe: xem tờ chương trình để biết bản nhạc có mấy chương. Không chắc thì cứ chờ nhạc trưởng hạ tay xuống, quay ra khán phòng, rồi hẵng vỗ tay. Lần tới nghe dàn nhạc ngân nốt La, mình đã biết đó là ai thổi và vì sao. Tập sau, về nhạc cụ ai cũng mang theo từ lúc sinh ra: giọng hát.