Mùa hè cuối trước khi lên thành phố học, cậu cháu chụp ba cuộn phim ở hồ của ông

Cuối hè, thằng cháu mười tám tuổi về ở với ông một tuần. Tháng sau nó lên thành phố học đại học. Ông dậy từ năm giờ, đổ một chồng bánh kếp cao hơn hẳn mọi năm, như sợ cháu đói cả học kỳ. Nó mang theo chiếc máy ảnh phim cũ của ông và ba cuộn phim, mỗi cuộn ba mươi sáu kiểu. Ông trải tấm bản đồ hồ ra, chỉ từng vịnh nhỏ: chỗ này nhiều cá rô, chỗ kia là nơi năm xưa ông hỏi cưới bà. Sáng đầu tiên, ông dạy lại cách tháo dây thuyền. Nút này ông dạy từ năm nó lên bảy, giờ nó quên sạch. Ông không trách, chỉ buộc lại thật chậm, rồi đứng khoanh tay đợi nó tháo. Ông chèo, cháu ngồi mũi thuyền. Chiếc máy ảnh bấm chẳng được mấy kiểu. Phim đắt, mà nó thì muốn nhìn hồ bằng mắt nhiều hơn là qua ống kính. Mặt hồ sáng sớm phẳng như tấm kính, chỉ có tiếng mái chèo. Ông chỉ cách quăng mồi: dùng cổ tay, không dùng cả cánh tay. Nó quăng hỏng mười lần. Lần thứ mười một, phao rơi đúng chỗ ông chỉ, ông cười to tới mức cá chạy mất. Trưa, hai ông cháu uống trà nóng trong cốc thiếc, ngồi giữa hồ. Ông kể năm mười tám tuổi, ông cũng rời nhà đi xa, chỉ mang theo một cái cốc giống hệt cái này, uống tới tận bây giờ. Ngày cuối, hai ông cháu phơi đồ, dọn thuyền, cất cần câu. Ông dúi vào ba lô nó cái cốc thiếc, dặn: lên thành phố, buổi sáng pha trà vào đây mà uống, cho đỡ nhớ hồ. Một tháng sau, trong phòng tối của câu lạc bộ ảnh ở trường, nó tráng ba cuộn phim. Hình hiện dần trong khay thuốc, chậm như mặt hồ lúc sáng sớm. Một trăm lẻ tám kiểu, hỏng gần một nửa. Nhưng có một tấm rõ nét: ông đang cười, cái phao rơi đúng chỗ. Nó in thêm một tấm gửi về hồ, mặt sau ghi: hè sang năm, cháu quăng mồi cho ông xem.