Người bán rau chợ sớm: dậy lúc hai giờ, bán đến trưa, lời nằm ở mấy bó rau không héo

Lúc thành phố còn ngủ, chợ đã đông. Mớ rau trên mâm cơm tối nay có khi đã qua tay ba người trước hai giờ sáng. Chợ đầu mối họp từ khuya. Xe tải từ vùng rau đổ hàng xuống, người bán lẻ đến lựa từng bao, trả giá bằng vài câu ngắn gọn. Chị lấy nhiều nhất là rau ăn lá: rau muống, cải ngọt, xà lách. Loại này bán chạy, nhưng cũng héo nhanh nhất, nên lấy vừa đủ bán trong một buổi. Hành, tỏi, củ quả thì lấy nhiều hơn được, để vài ngày không sao. Cả sạp là một bài toán: thứ gì để được, thứ gì phải bán hết trong ngày. Bốn giờ rưỡi về tới chợ nhà. Sạp chỉ chừng hai mét vuông, kê tấm ván, trải bao, xếp hàng sao cho bó đẹp nhất nằm ngoài cùng. Rau lá được nhặt bớt lá úa, bó lại, xếp vào rổ lót lá chuối. Thêm một bình xịt nước, cứ chốc chốc lại vẩy cho rau khỏi xỉu dưới nắng. Năm rưỡi, chị đã đứng vẫy chào khách đầu tiên. Khách sớm thường là các cô các bà đi tập thể dục về, mua ít, mua nhanh, và nhớ mặt người bán rất lâu. Người bán rau lâu năm thuộc khẩu vị từng nhà: nhà này ăn canh chua thì dặn thêm bạc hà, ngò om, nhà kia có em bé thì để dành mớ rau ngót non. Bảy giờ là lúc đông nhất. Người đi làm ghé vội, cầm tờ tiền chẵn, chị vừa thối tiền vừa nhét thêm nắm hành lá. Ở chợ, nắm hành ấy là cách giữ khách. Ai lựa kỹ cũng được. Chị chỉ dặn một câu: cầm nhẹ tay, rau bị bóp dập là cuối buổi không bán được nữa. Gần trưa, nắng gắt, rau lá bắt đầu mềm. Đây là lúc bán xả, gom ba bó tính tiền hai, vì để qua đêm thì coi như bỏ. Lời của một sạp rau nhỏ tính bằng vài nghìn mỗi bó. Ngày thuận thì để ra được vài trăm nghìn, ngày mưa vắng khách có khi chỉ đủ tiền hàng. Một giờ chiều, dọn sạp, rửa rổ, phần rau dập đem về nấu cơm trưa. Ngủ một giấc ngắn, rồi tối nay mười giờ đã phải đi ngủ để kịp chuyến chợ khuya. Lần sau mua rau, nếu thấy chị bán hàng vẩy nước lên mớ cải, đó không phải mẹo làm đẹp. Đó là hai giờ sáng của một người, đang cố giữ cho tươi tới tay mình. Tập sau: người bán thịt ở đầu dãy chợ.