Vì sao trời mưa kính xe mờ trắng từ bên trong, còn ly cà phê đá thì đổ mồ hôi?

Ngoài trời mưa tầm tã, trong xe mỗi lúc một mờ, phải lấy tay quệt một vệt mới nhìn ra đường. Cùng lúc ấy ly cà phê đá trên bàn cũng ướt đẫm bên ngoài. Hai chuyện này là một. Không khí quanh ta lúc nào cũng chứa hơi nước, chỉ là ở dạng khí, mắt không nhìn thấy. Không khí càng ấm thì càng chứa được nhiều hơi nước. Khi một khối không khí ẩm chạm vào mặt ly lạnh, nó bị làm nguội đột ngột. Nguội tới một mức gọi là điểm sương, không khí không giữ nổi hết hơi nước nữa, phần dư ngưng lại thành giọt. Giọt nước ngoài ly không phải thấm từ trong ra. Thử với ly trà sữa hay nước ngọt có màu: nước đọng bên ngoài vẫn trong veo, vì nó lấy từ không khí chứ không phải từ trong ly. Ngày nồm ẩm, ly đá đọng nước rất nhanh, lót cốc ướt sũng. Còn ở vùng khí hậu khô, cùng ly đá ấy có khi ngồi cả buổi thành ly vẫn ráo. Ly đá càng lạnh, bàn tay càng thấy rõ. Đó cũng là nguyên lý của máy hút ẩm và máy lạnh: cho không khí đi qua một dàn ống lạnh để hơi nước đọng lại rồi chảy đi. Giờ quay lại chiếc xe. Mưa làm tấm kính lạnh đi. Trong xe thì ngược lại: mấy người ngồi, mỗi hơi thở ra đều ấm và ẩm, cộng thêm áo mưa, ô ướt để dưới chân. Không khí ẩm bên trong chạm vào mặt kính lạnh, thế là hơi nước đọng lại thành hàng triệu giọt li ti. Mỗi giọt bẻ ánh sáng đi một hướng, nên cả tấm kính trắng đục như sương. Cách chữa nhanh nhất là bật máy lạnh và hướng gió thổi lên kính. Máy lạnh làm khô không khí trong xe, kính sẽ trong lại sau chừng một phút. Mùa đông lạnh không muốn bật lạnh thì bật gió ấm kèm nút máy lạnh. Gió ấm sưởi kính, máy lạnh hút ẩm, hai thứ cùng làm. Không có điều hoà thì hé cửa sổ một chút cho không khí khô hơn bên ngoài vào. Kính bẩn mờ nhanh hơn kính sạch. Lớp dầu mỡ, bụi tay bám trên kính là chỗ cho hơi nước bám vào thành giọt. Lau sạch mặt trong kính thường xuyên giúp kính lâu mờ hơn. Mấy vạch kẻ mảnh trên kính sau nhiều xe là dây sưởi. Bấm nút, dòng điện làm chúng ấm lên, hong khô lớp hơi nước bám bên trong. Lái xe trời mưa, kính mờ nguy hiểm không kém đường trơn. Nên xử lý trước khi lăn bánh, đừng vừa chạy vừa lấy tay lau. Vậy giọt nước ngoài ly và lớp sương trên kính xe đều là hơi nước trong không khí gặp chỗ lạnh. Tập sau, mình lại hỏi một câu vì sao khác.