Ăn gì ở Thượng Hải? Sinh tiên bao chiên đáy, tiểu long bao Nam Tường, mì trộn dầu hành

Người nơi khác hay trêu Thượng Hải ăn ngọt. Đúng thật, thịt kho ở đây đậm đường. Nhưng thứ làm người ta nhớ thành phố này lại là những món nhỏ, ăn vội lúc sáng sớm. Bảy giờ sáng, dưới chân tháp truyền hình Minh Châu, xe cộ đã kín vòng xuyến. Người đi làm ghé tiệm điểm tâm đầu ngõ, mua vài thứ cầm tay rồi đi tiếp. Món phải thử đầu tiên là sinh tiên bao. Bánh bao nhỏ xếp kín chảo gang to bằng cái mâm, rán cho đáy vàng giòn, rồi rưới nước, đậy nắp cho phần trên chín hơi. Bí mật nằm ở nhân. Thịt heo băm trộn với thạch nấu từ da heo. Khi bánh chín, thạch tan thành nước, nên vỏ bánh ôm cả một ngụm nước thịt nóng bên trong. Vỏ sinh tiên bao làm từ bột ủ men nhẹ, chia thành viên nhỏ, cán dày hơn vỏ bánh hấp một chút để chịu được lửa rán. Ăn thì cắn một lỗ nhỏ ở mép, hút nước trước cho khỏi bỏng. Trưa thì tới lượt tiểu long bao, hấp trong xửng tre nhỏ. Món này gốc ở trấn Nam Tường, ngoại ô phía tây bắc thành phố, có từ cuối thế kỷ mười chín. Vỏ tiểu long bao cán thật mỏng, gấp nhiều nếp nhỏ dồn lên đỉnh. Gắp nhẹ ở chóp, đặt lên thìa, chấm giấm đen với vài sợi gừng thái chỉ là đúng kiểu. Bữa nhẹ buổi chiều, gọi một đĩa mì trộn dầu hành. Hành lá phi lửa nhỏ tới khi khô cong, sẫm màu, lấy dầu ấy trộn với nước tương, chút đường và sợi mì mảnh. Đói hơn thì một bát mì nước. Quán Thượng Hải gọi tên mì theo món đặt lên trên: sườn heo chiên, lươn xào, hay cá chiên giòn, sợi mì thì gần như giống nhau. Chiều xuống, ra bến Thượng Hải. Bên kia sông Hoàng Phố là Lục Gia Chủy, nơi tòa tháp xoắn cao nhất Trung Quốc đứng giữa rừng nhà chọc trời. Người Thượng Hải gọi bờ sông này là Ngoại Than. Chiều nào cũng có người ra đi bộ, chụp ảnh cưới, đứng tựa lan can chờ đèn lên. Đèn lên chừng bảy giờ tối. Tháp Minh Châu đổi màu, mặt sông sáng rực. Lúc này đông nhất, nên đứng lùi vào trong một chút cho dễ chụp. Bữa tối, nếu tới vào tháng mười hay tháng mười một, hỏi quán món cua lông hấp. Đó là mùa cua béo nhất, người Thượng Hải chờ cả năm. Sinh tiên bao buổi sáng, tiểu long bao buổi trưa, mì dầu hành buổi chiều. Lưu lại cho chuyến đi Thượng Hải, tập sau mình sang một thành phố khác.